english

orzecznictwo

id dokumentu: 20410

1.  Samo wniesienie skargi o uchylenie wyroku sądu polubownego (art. 1206 § 1 k.p.c.), nie stanowi przeszkody do nadania klauzuli w trybie art. 1214 k.p.c., może natomiast prowadzić do odroczenia rozpoznania sprawy o stwierdzenie wykonalności w drodze nadania klauzuli (art. 1216 § 1 k.p.c.). Również nadanie klauzuli wykonalności wyrokowi sadu polubownego nie stanowi przeszkody do późniejszego uchylenia tegoż wyroku w drodze skargi, gdyż zgodnie z art. 1210 k.p.c. Sąd na posiedzeniu niejawnym może wstrzymać wykonanie wyroku sądu polubownego.

2. W postępowaniu o uznanie lub stwierdzenie wykonalności wyroku sądu arbitrażowego przedmiotem badania nie jest (…) ani zasadność roszczenia ani podstawy materialne jego istnienia ani też kwestie formalne dotyczące przebiegu postępowania arbitrażowego. Nie oznacza to jednak, że postępowanie ze skargi o uchylenie wyroku sądu arbitrażowego ma charakter prejudycjalny w stosunku do postępowania o uznanie i stwierdzenie wykonalności wyroku sadu polubownego. Wręcz przeciwnie, oba te postępowania są od siebie niezależne i oparte są na innych podstawach. W przypadku zbiegu postępowania ze skargi o uchylenie wyroku sądu polubownego z wnioskiem o jego uznanie lub stwierdzenie wykonalności, skutki takiego zbiegu dla drugiego z tych postępowań uregulowano w art. 1216 k.p.c.

3. [F]akt nadania klauzuli wykonalności przez sąd państwowy orzeczeniu sądu polubownego nie wpływa w żaden sposób na możliwość wniesienia skargi o uchylenie orzeczenia sądu arbitrażowego. Wstrzymanie wykonania wyroku sądu polubownego na skutek wniesienia skargi o jego uchylenie może bowiem nastąpić wtedy i tylko wtedy, gdy już wcześniej doszło do stwierdzenia wykonalności tego wyroku na podstawie art. 1212 i n. k.p.c. Wcześniej bowiem wyrok sądu polubownego nie ma mocy prawnej i nie podlega wykonaniu (…). Zatem wobec tego, że ustawodawca uregulował oba postępowania w części piątej k.p.c. i sytuację prawną zbiegu obu postępowań należy z ostrożnością podchodzić do stosowania przepisu art. 177 § 1 pkt 1 k.p.c., który to przepis z mocy art. 13 § 2 k.p.c. znajduje jedynie odpowiednie zastosowanie do obu postępowań.

Postanowienie Sądu Apelacyjnego w Krakowie

z dnia 24 września 2013 r.

I ACz 1427/13

Sąd Apelacyjny w Krakowie, Wydział I Cywilny w składzie następującym:

SSA Krzysztof Sobierajski (przewodniczący)

SSA Wojciech Kościołek (sprawozdawca)

SSO (del.) Krzysztof Hejosz

po rozpoznaniu w dniu 24 września 2013 roku w Krakowie na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku (...) spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w K. przeciwko J. K. o stwierdzenie wykonalności wyroku sądu polubownego na skutek zażalenia wnioskodawcy na postanowienie Sądu Okręgowego w Krakowie z dnia 25 kwietnia 2013 roku, sygn. akt IX GCo 48/13 postanawia:

uchylić zaskarżone postanowienie.

Uzasadnienie

Wnioskodawca (...) spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w K. w dniu 7 marca 2013 r. wniosła o stwierdzenie wykonalności wyroku Sądu Arbitrażowego przy Polskiej (...) w W. z dnia 11 grudnia 2012 r. sygn. SA/089/XII/2011 oraz SA-W/095/1/2012 sprostowanego postanowieniem z dnia 29 stycznia 2013 r., wydanemu w sprawie z powództwa (...) spółka z ograniczoną odpowiedzialnością przeciwko J. K.

Zaskarżonym postanowieniem z dnia 25 kwietnia 2013 r. sygn. akt IX GCo 48/13 Sąd Okręgowy w Krakowie zawiesił postępowanie w sprawie na podstawie art. 177 § 1 pkt. 1 k.p.c., argumentując, że pomiędzy tymi samymi stronami przed Sądem Okręgowym do sygn. akt IX GC 341/13 toczy się sprawa o uchylenie przedmiotowego wyroku sądu polubownego a rozstrzygnięcie niniejszej sprawy zależy od wyniku postępowania w sprawie IX GC 341/13, gdyż w przypadku uchylenia wyroku sądu polubownego nie będzie możliwe stwierdzenie jego wykonalności w niniejszym postępowaniu IX GCo 48/13.

Zażalenie na to postanowienie wniósł wnioskodawca (...) spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w K.. W zażaleniu domagał się uchylenia zaskarżonego postanowienia i zasądzenia od uczestnika na swoją rzecz kosztów postępowania zażaleniowego, w tym kosztów zastępstwa prawnego według norm przepisanych, ewentualnie nakazania uczestnikowi złożenia zabezpieczenia poprzez ustanowienie przez Sąd zabezpieczenia poprzez zajęcie wierzytelności uczestnika z rachunków bankowych oraz wierzytelności uczestnika z tytułu wynagrodzenia, udziału w zysku lub dywidendy od następujących podmiotów: Restauracja (...) sp. z o.o. w K., (...) sp. z o.o. w K. oraz E. T. J., J. K. sp. j. w K. do wysokości łącznej kwoty objętej wyrokiem Sądu Arbitrażowego przy Polskiej (...) w W. z dnia 11 grudnia 2012 r. sygn. SA/089/XII/2011.

W uzasadnieniu żalący podniósł, że na dzień wydania zaskarżonego postanowienia jak również na dzień wniesienia zażalenia nie została mu doręczona skarga w sprawie IX GC 341/13, co oznacza, że pomiędzy stronami nie doszło do zawiśnięcia sporu. Dodatkowo podał, że na dzień 6 maja 2013 r. skarga nie była jeszcze nawet opłacona. Skoro zatem na dzień wydania zaskarżonego postanowienia tj. na dzień 25 kwietnia 2013 r. żadne sprawa od której rozstrzygnięcia której mogłoby być uzależnione rozstrzygnięcie w sprawie IX GCo 48/13 nie toczyła się i nie było żadnych podstaw do zawieszenia postępowania w niniejszej sprawie. Niezależnie od powyższego wnoszący zażalenie wskazał, że Sąd jest władny rozstrzygnąć o przesłankach umożliwiających rozstrzygnięcie o stwierdzeniu wykonalności wyroku sądu polubownego we własnym zakresie bez oczekiwania na rozstrzygnięcie w sprawie ze skargi o uchylenie wyroku tegoż sądu. Tymczasem w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia nie przedstawiono motywów, jakimi się kierował Sąd Okręgowy zawieszając postępowanie.

W odpowiedzi na zażalenie uczestnik J. K. wniósł o oddalenie zażalenia, oddalenia wniosku o zabezpieczenie i zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego.

Sąd Apelacyjny zważył co następuje:

Zażalenie zasługuje na uwzględnienie, prowadząc do uchylenia zaskarżonego postanowienia.

Zdaniem Sądu Apelacyjnego wniesiona do Sadu Okręgowego w Krakowie i zarejestrowana pod sygn. IX GC 341/13 sprawa ze skargi J. K. o uchylenie wyroku Sądu Arbitrażowego przy Polskiej (...) w W. z dnia 11 grudnia 2012 r. sygn. SA/089/XII/2011 nie ma charakteru postępowania prejudycjalnego w rozumieniu art. 177 § 1 pkt 1 k.p.c. w stosunku do niniejszej sprawy o stwierdzenie wykonalności wyroku tegoż Sądu Arbitrażowego i przepis ten nie możne znaleźć zastosowania w niniejszej sprawie. Samo wniesienie skargi o uchylenie wyroku sądu polubownego (art. 1206 § 1 k.p.c.), nie stanowi przeszkody do nadania klauzuli w trybie art. 1214 k.p.c., może natomiast prowadzić do odroczenia rozpoznania sprawy o stwierdzenie wykonalności w drodze nadania klauzuli (art. 1216 § 1 k.p.c.). Również nadanie klauzul wykonalności wyrokowi sadu polubownego nie stanowi przeszkody do późniejszego uchylenia tegoż wyroku w drodze skargi, gdyż zgodnie z art. 1210 k.p.c. Sąd na posiedzeniu niejawnym może wstrzymać wykonanie wyroku sądu polubownego.

Zgodnie z art. 177 § 1 pkt 1 k.p.c., sąd może zawiesić postępowanie z urzędu, jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania cywilnego.

Przesłankę zawieszenia postępowania na podstawie przytoczonego przepisu stanowi zależność rozstrzygnięcia sprawy od wyniku innego postępowania cywilnego. Z prejudycjalnością, o której mowa w cytowanym przepisie mamy do czynienia wtedy, gdy wynik jednego postępowania cywilnego zależy od wyniku innego postępowania cywilnego, gdyż przedmiot postępowania prejudycjalnego stanowi element podstawy faktycznej rozstrzygnięcia sprawy w postępowaniu cywilnym (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 20 grudnia 2005 r., V CK 407/05). Charakter relacji zachodzącej pomiędzy zagadnieniem prejudycjalnym oraz przedmiotem postępowania cywilnego jest taki, że bez uprzedniego rozstrzygnięcia kwestii prejudycjalnej niemożliwe jest rozstrzygnięcie sprawy w toczącym się postępowaniu. Możliwość, a nie obligatoryjność zawieszenia oznacza natomiast, że nawet jeśli zachodzi wskazana wyżej zależność, to zawieszenie postępowania na mocy cyt. przepisu powinno być dodatkowo uzasadnione względami celowości.

Postępowanie ze skargi o uchylenie wyroku sądu polubownego uregulowane jest przepisami 1205-1211 k.p.c. Natomiast postępowanie w kwestii stwierdzenia wykonalności wyroku sądu polubownego reguluje przepis art. 1214 k.p.c. W art. 1214 § 3 k.p.c. wymieniono dwie przesłanki uzasadniające odmowę uznania albo stwierdzenia wykonalności wyroku sądu polubownego. Sąd odmawia uznania albo stwierdzenia wykonalności, jeżeli według przepisów ustawy spór nie może zostać poddany pod rozstrzygnięcie sądu polubownego (pkt 1) oraz na podstawie klauzuli porządku publicznego, a więc w przypadku gdy uznanie lub wykonanie wyroku sądu polubownego albo ugody przed nim zawartej sprzeciwiałoby się podstawowym zasadom porządku prawnego RP (pkt 2). Wymaga zaznaczenia, że obie powyższe przesłanki są również przesłankami skargi o uchylenie wyroku sądu polubownego (art. 1206 § 2 k.p.c. ) z tym, iż zakres kognicji sądu do badania podstaw skargi o uchylenie wyroku sądu polubownego jest szerszy, niż w postępowaniu o uznanie lub stwierdzenie wykonalności sądu polubownego. W postępowaniu o uznanie lub stwierdzenie wykonalności wyroku sądu arbitrażowego przedmiotem badania nie jest bowiem ani zasadność roszczenia ani podstawy materialne jego istnienia ani też kwestie formalne dotyczące przebiegu postępowania arbitrażowego. Nie oznacza to jednak, że postępowanie ze skargi o uchylenie wyroku sądu arbitrażowego ma charakter prejudycjalny w stosunku do postępowania o uznanie i stwierdzenie wykonalności wyroku sadu polubownego. Wręcz przeciwnie, oba te postępowania są od siebie niezależne i oparte są na innych podstawach. W przypadku zbiegu postępowania o skargi o uchylenie wyroku sądu polubownego z wnioskiem o jego uznanie lub stwierdzenie wykonalności, skutki takiego zbiegu dla drugiego z tych postępowań uregulowano w art. 1216 k.p.c. Zgodnie z tym przepisem jeśli wniesiono skargę o uchylenie wyroku sądu polubownego, sąd, do którego skierowano wniosek o uznanie albo stwierdzenie wykonalności tego wyroku, może odroczyć rozpoznanie sprawy. Natomiast odnośnie skargi o uchylenie wyroku sądu polubownego, zgodnie z art. 1210 k.p.c. Sąd na posiedzeniu niejawnym może wstrzymać wykonanie wyroku sądu polubownego, może jednak uzależnić wstrzymanie od złożenia zabezpieczenia. Z treści tego artykułu wynika, że fakt nadania klauzuli wykonalności przez sąd państwowy orzeczeniu sądu polubownego nie wpływa w żaden sposób na możliwość wniesienia skargi o uchylenie orzeczenia sądu arbitrażowego. Wstrzymanie wykonania wyroku sądu polubownego na skutek wniesienia skargi o jego uchylenie może bowiem nastąpić wtedy i tylko wtedy, gdy już wcześniej doszło do stwierdzenia wykonalności tego wyroku na podstawie art. 1212 i n. k.p.c. Wcześniej bowiem wyrok sądu polubownego nie ma mocy prawnej i nie podlega wykonaniu (zob. Andrzej Jakubecki, Komentarz do Kodeksu postępowania cywilnego, LEX). Zatem wobec tego, że ustawodawca uregulował oba postępowania w części piątej k.p.c. i sytuację prawną zbiegu obu postępowań należy z ostrożnością podchodzić do stosowania przepisu art. 177 § 1 pkt 1 k.p.c., który to przepis z mocy art. 13 § 2 k.p.c. znajduje jedynie odpowiednie zastosowanie do obu postępowań.

Powyższe skutkuje uchyleniem zaskarżonego postanowienia.

W tym stanie rzeczy Sąd Apelacyjny, orzekł jak w sentencji na podstawie art. 386 § 1 k.p.c. w zw. z art. 397 § 2 k.p.c. i art. 13 § 2 k.p.c.

Źródło: http://www.orzeczenia.ms.gov.pl/

do góry